Online studeren: geen vervanging, maar waardevolle aanvulling

Is de toekomst van het onderwijs digitaal? Als het aan onderwijskundig adviseur Marijn van den Doel ligt, is het antwoord “deels”. Een weloverwogen balans tussen fysieke colleges en online leer- en werkvormen, dat is het uitgangspunt. “Innovatie staat niet gelijk aan digitalisering. In de basis moet het didactische model kloppen. Op basis daarvan bedenken we hoe we de mogelijkheden van een online leeromgeving en digitale werkvormen kunnen inzetten.”



Online studeren is geen doel op zich, maar een middel. “Studenten nemen tegenwoordig op een andere manier kennis tot zich en informatie is veel toegankelijker. Daarop moet je het design van je vakken aanpassen.” Het Learning Innovation Team, waar Marijn deel van uitmaakt, helpt de academische staf vakken onderwijskundig beter te maken. “We beginnen met de basis: denken mee in het opstellen van leerdoelen, het overdragen van kennis, het verhogen van interactie en het kiezen van passende les- en toetsvormen.”

“Als je het over digitaal onderwijs hebt in de vorm van colleges, is de grootste uitdaging interactie.” In deze tijd van digitaal vergaderen, kan iedereen zich wel iets voorstellen bij de voor- en nadelen ten opzichte van live meetings. “Voor online colleges geldt: hoe maak je een digitale bijeenkomst interactief, hoe houd je de aandacht erbij? Ik zie het daarom ook niet als een vervanging van face-to-face onderwijs, maar als waardevolle aanvulling.”

Connectie met docenten en medestudenten

Bij de ontwikkeling van het programma van de nieuwe opleiding Parttime Master in Management (PMiM) is Marijn nauw betrokken. “Studenten van een deeltijdmaster zijn erg gebaat bij digitale onderwijsvormen, omdat dit onafhankelijk is van tijd en plaats. Bij PMiM heb je op vrijdagmiddag colleges op de campus, dit is interactief en persoonlijk. Technologie biedt de mogelijkheid om tussen die fysieke colleges met elkaar in verbinding te staan en op een aansprekende manier bezig te zijn met het materiaal.”

Designsessies voor de vakken in de managementmaster zijn in volle gang. Wat sowieso onderdeel zal zijn van de digitale leeromgeving? Introductievideo’s, kennisclips, toegang tot relevante wetenschappelijke artikelen en de mogelijkheid voor docenten om digitaal een vragenuurtje in te roosteren. “Ik moedig docenten daarnaast aan om de faciliteiten die we bij Erasmus Universiteit hebben te benutten. Live webinars vanuit de studio zou ik bijvoorbeeld wel meer willen zien. Kennis die op een creatieve manier wordt ingezet: spar tijdens een webinar met een andere docent, bespreek een publicatie met de auteur, maak het tastbaar. Wat staat er in dit artikel en wat kan ik daar als manager mee?”

Minstens zo belangrijk, vertelt Marijn, is het contact met medestudenten dat via de digitale leeromgeving wordt gefaciliteerd. “Uit onderzoek blijkt dat studenten het meest van elkaar leren, in volwassenonderwijs althans. Natuurlijk kun je ook afspreken bij Starbucks, maar voor deeltijd studenten is de mogelijkheid om online samen te werken erg praktisch. De mogelijkheid bieden om digitaal samen aan een groepsopdracht te kunnen werken, is dus heel waardevol.”

Toekomstmuziek

Aan de ontwikkeling van digitale werkvormen van de tweejarige opleiding Parttime Master in Management, wordt stapsgewijs gewerkt. “Waar we heel graag naartoe willen werken is een omgeving waarin je als student voortdurend je voortgang en kennisniveau kunt checken. Je hebt vaak al een hoop kennis, hetzij vanuit een eerdere opleiding, hetzij in de vorm van werkervaring. Het is goed om die voorkennis te activeren in je brein. Dit kan bijvoorbeeld door voorafgaand aan een vak een formatieve toets te doen, die inzicht geeft in wat je al beheerst. En dat het systeem dan op basis daarvan ook suggesties voor leerstof kan doen.” Deze adaptieve vorm van leren is prettig voor studenten. Een inspiratiebron op dit vlak is dr. David Kellermann, een bevlogen voorloper wat betreft het inzetten van artificial intelligence voor leerprocessen.

Ook zou Marijn graag podcasts aan het curriculum toevoegen. “Iets als een podcast biedt nieuwe manieren om met de content bezig te zijn, ook onderweg in het OV of de auto. De uitdaging is dat docenten hier tijd in moeten investeren. Wat mij betreft hoeven ze hier niet te perfectionistisch in te zijn. Een ontspannen gesprek over wat twee partijen boeit binnen een vakgebied, kan een heel interessante podcast zijn.” 

Blijven leren

Marijn kan nog wel even doorpraten over digitale onderwijsvormen. Lachend bekent hij: “Je mag me ook gewoon stoppen, hoor, ik ben er heel enthousiast over.” Uiteindelijk staat het ondersteunen van het leerproces centraal. Dat is ook te zien op de slide die Marijn deelt (zie afbeelding onder), met daarop een ideaalbeeld van de geïntegreerde inrichting van een mastervak. “Je kunt daarop goed het proces te zien, de gedachtegang. De basis van het curriculum van de Parttime Master in Management ligt er al, vanuit de fulltime opleiding, daarop bouwen we verder. Feedback van studenten is hierbij heel waardevol, die gebruiken we om het programma voortdurend te verbeteren. Ook wij blijven leren.”

 

Meer weten?

Met ingang van het collegejaar 2020/2021 start de tweejarige Parttime Master in Management aan Rotterdam School of Management, Erasmus University (RSM). Deze nieuwe, Nederlandstalige deeltijdmaster heeft colleges op vrijdagmiddag en online modules. Je hoeft geen werkervaring te hebben om toegelaten te worden. Voor meer informatie kun je contact opnemen met Paola van Wijk (pwijk@rsm.nl) en Hadassa Lok (lok@rsm.nl).

 

Type
PMIM blog